17 March, Tue 2026
support@thecriticalscript.com
Blog image

মেজৰ ৰালেংনাও “বব” খাথিং: যিজনে টাৱাং ভাৰতত সংযুক্ত কৰিছিল

16 Mar,2026 06:03 PM, by: Ankita Gogoi
1 minute read Total views: 35
0 Like 0.0

মেজৰ ৰালেংনাও খাথিং (Major Ralengnao Khathing), যাক বব খাথিং নামেৰেও জনা যায়, এগৰাকী বিশিষ্ট ভাৰতীয় সেনা বিষয়া, কূটনীতিবিদ আৰু প্ৰশাসক আছিল। ১৯১২ চনত জন্মগ্ৰহণ কৰা এই মণিপুৰী নাগা নেতাগৰাকীয়ে ১৯৫১ চনত টাৱাঙত অসামৰিক প্ৰশাসন প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ লগতে অৰুণাচল প্ৰদেশত ভাৰতীয় শাসন ব্যৱস্থা সুদৃঢ় কৰাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল।

১৯১২ চনত মণিপুৰৰ এখন চহৰ উখৰুলত জন্মগ্ৰহণ কৰা ৰালেংনাও বব খাথিংৰ ঘৰ টাংখুল নগা জনগোষ্ঠীৰ, যিটো সম্প্ৰদায় নিজৰ শক্তিশালী মূল্যবোধ আৰু ভূমিৰ সৈতে গভীৰ সংযোগৰ বাবে পৰিচিত। উখৰুল, অসমৰ কটন কলেজ আৰু পিছলৈ কলকাতাৰ ছেইণ্ট পল কেথেড্ৰেল মিছন কলেজত খাথিঙৰ প্ৰাৰম্ভিক শিক্ষা আছিল যুগান্তকাৰী, কিয়নো সেই যুগত তেওঁৰ সমাজৰ পৰা অতি কম সংখ্যকেহে আনুষ্ঠানিক শিক্ষাৰ সুবিধা লাভ কৰিছিল। তেওঁৰ শৈক্ষিক যাত্ৰাই তেওঁক গভীৰ উদ্দেশ্যবোধ আৰু নিজৰ সমাজ আৰু দেশৰ সেৱা কৰাৰ দক্ষতাৰে সজ্জিত কৰি তুলিছিল।

খাথিং ব্ৰিটিছ ভাৰতীয় সেনাবাহিনীত যোগদান কৰে, য'ত তেওঁ সৈনিক আৰু নেতা হিচাপে দ্ৰুতগতিত নিজকে বিশিষ্ট কৰি তুলিছিল। দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত তেওঁ ব্ৰিটিছ ভাৰতীয় সেনাৰ সৈতে দক্ষিণ-পূব এছিয়াত জাপানী বাহিনীৰ বিৰুদ্ধে হোৱা কষ্টকৰ যুদ্ধ বাৰ্মা অভিযানত সেৱা আগবঢ়াইছিল। প্ৰচাৰৰ সময়ত তেওঁৰ ব্যতিক্ৰমী সাহস আৰু কৌশলগত বিশেষজ্ঞতাই তেওঁক কেইবাটাও প্ৰশংসা লাভ কৰে আৰু অতি সোনকালেই তেওঁক সমনীয়া আৰু উৰ্ধতন বিষয়াসকলে একেদৰেই ব্যাপকভাৱে সন্মান জনায়। এই সুনামেই তেওঁৰ আটাইতকৈ সংজ্ঞায়িত অভিযানৰ পথ প্ৰশস্ত কৰিছিল—ভাৰতৰ উত্তৰ-পূব সীমান্ত সুৰক্ষিত কৰা।খাথিঙে প্ৰথম সশস্ত্ৰ বাহিনীক নেতৃত্ব দি টাৱাঙত প্ৰৱেশ কৰে যিয়ে তদানীন্তন অসমৰ ৰাজ্যপাল জয়ৰামদাস দৌলাত্ৰামৰ প্ৰত্যক্ষ তত্ত্বাৱধানত অঞ্চলটোত ভাৰতীয় নিয়ন্ত্ৰণ প্ৰতিষ্ঠা কৰে।

মণিপুৰৰ তদানীন্তন মহাৰাজৰ পৰামৰ্শমতে খাথিং যুদ্ধৰ পাছত সেনাবাহিনীৰপৰা অৱসৰ লৈ মণিপুৰ চৰকাৰত পাহাৰ প্ৰশাসনৰ মন্ত্ৰী হিচাপে যোগদান কৰে। ভাৰতৰ স্বাধীনতাৰ পিছত ১৯৪৮ চনত তেওঁ সদৰ সমষ্টিক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি প্ৰথম মণিপুৰ বিধানসভালৈ নিৰ্বাচিত হয় আৰু ১৯৪৯ চনত ভাৰতীয় সংঘত আত্মসাৎ হোৱাৰ পিছত বিধানসভা ভংগ নোহোৱালৈকে পাহাৰ প্ৰশাসন আৰু মণিপুৰ ৰাইফলছৰ মন্ত্ৰী হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰে। পিছৰ বছৰত তেওঁ অসম ৰাইফলছৰ ২য় বেটেলিয়নৰ সহকাৰী অধিনায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। 

পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ নিযুক্তি হৈছিল উত্তৰ-পূব সীমান্ত সংস্থা (NEFA)ৰ সহকাৰী ৰাজনৈতিক বিষয়া হিচাপে। তেওঁৰ নেতৃত্বত অসম ৰাইফলছৰ দুটা প্লাটুনে ১৯৫০ চনত টাৱাং দখল কৰি মেকমেহন লাইনৰ বুম লা অঞ্চলত ভাৰতীয় প্ৰশাসনিক নিয়ন্ত্ৰণ স্থাপন কৰে। ১৯৫৩ চনত ভাৰত চৰকাৰে ভাৰতীয় সীমান্ত প্ৰশাসনিক সেৱা (IFAS) গঠন কৰে আৰু খাথিংক অসামৰিক সেৱাৰ দুজন বিষয়াৰ ভিতৰত এজন হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়।১৯৫৪ চনত টুয়েছাং সীমান্ত বিভাগত ৰাজনৈতিক বিষয়া হিচাপে তেওঁৰ প্ৰথম পদবী হৈছিল আৰু গাঁও স্বেচ্ছাসেৱী বাহিনী স্থাপনত তেওঁৰ অৱদানৰ কথা উল্লেশ আছে। চাৰি বছৰ এই পদত থকাৰ পিছত তেওঁক মকোকচুং জিলাৰ প্ৰথম উপাযুক্ত হিচাপে পদোন্নতি দিয়া হয়। ১৯৬১ চনত নতুন দিল্লীৰ ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰতিৰক্ষা মহাবিদ্যালয়ত অধ্যয়ন কৰা প্ৰথমজন ভাৰতীয় নাগৰিক হৈ দ্বিতীয় বেটচত পাঠ্যক্ৰম সম্পূৰ্ণ কৰে। পিছৰ বছৰত তেওঁক ছিকিমৰ উন্নয়ন আয়ুক্ত হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয় যদিও ১৯৬২ চনৰ চীন-ভাৰত যুদ্ধ আৰম্ভ হোৱাৰ সময়ত তেওঁক নেফাৰ নিৰাপত্তা আয়ুক্ত হিচাপে বদলি হোৱাৰ বাবে এই কাৰ্যকাল অল্পকালীন আছিল। তেওঁ তেজপুৰৰ চতুৰ্থ কৰ্পছৰ মুখ্য অসামৰিক যোগাযোগ বিষয়া হিচাপেও কাম কৰিছিল আৰু ১৯৬২ চনৰ যুদ্ধৰ পিছত স্থাপিত অৰ্ধসামৰিক বাহিনী সাশাস্ত্ৰ সীমা বাল গঠনত তেওঁৰ অৱদানৰ কথা উল্লেখ কৰা আছে। 

১৯৬৭ চনত খাথিং নাগালেণ্ডৰ মুখ্য সচিব হয়। তেওঁৰ কাৰ্যকালতে নাগালেণ্ড সশস্ত্ৰ আৰক্ষী আৰু নগা ৰেজিমেণ্ট স্থাপন কৰা হয়।পাঁচ বছৰৰ পাছত ১৯৭২ চনত বাৰ্মাত ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰদূত হিচাপে নিৰ্বাচিত হোৱাৰ সময়ত তেওঁ ৰাষ্ট্ৰদূত হোৱা প্ৰথমজন ভাৰতীয় জনজাতীয় হিচাপে পৰিগণিত হয়। তেওঁ বমাত ৩ বছৰ আছিল আৰু তাৰপিছত অৱসৰ গ্ৰহণ কৰে যদিও তেওঁক ৰাজ্যপালৰ পদৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছিল, তথাপি তেওঁ ইয়াক নাকচ কৰিছিল। কিন্তু মণিপুৰৰ ৰাজ্যপালৰ উপদেষ্টা হিচাপে, জনজাতীয় আইন আয়োগ আৰু প্ৰশাসনিক সংস্কাৰ আয়োগৰ অধ্যক্ষ আৰু নাগালেণ্ড প্ৰশাসনিক আয়োগৰ অধ্যক্ষ হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। ১৯৭৫ চনৰ শ্বিলং চুক্তি আৰু নাগালেণ্ড ৰাজ্য গঠনৰ ফলত হোৱা ১৬ দফীয়া চুক্তি চূড়ান্ত কৰাৰ বাবেও তেওঁ কমিটীৰ সদস্য হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। 

মেজৰ খাথিঙৰ জীৱনত আছিল সাহস আৰু নম্ৰতাৰ মিশ্ৰণ। তেওঁ কেৱল এজন সৈনিক নাছিল, তেওঁ আছিল এজন কূটনীতিবিদ, দূৰদৰ্শী আৰু নিজৰ দেশৰ কামৰ প্ৰতি গভীৰভাৱে দায়বদ্ধ ব্যক্তি। তেওঁৰ উত্তৰাধিকাৰ অৰুণাচল প্ৰদেশ আৰু বৃহত্তৰ উত্তৰ-পূব অঞ্চলৰ জনসাধাৰণৰ বাবে বিশেষভাৱে অৰ্থপূৰ্ণ। খাথিঙৰ কৃতিত্বই শাসন ব্যৱস্থাত সাংস্কৃতিক সংবেদনশীলতাৰ গুৰুত্ব দেখুৱাইছে, বিশেষকৈ ভাৰতৰ দৰে বৈচিত্ৰময় দেশত, য’ত আঞ্চলিক পৰিচয়ৰ প্ৰতি সন্মানৰ পৰা ঐক্য বোৱা হয়।

মেজৰ খাথিঙৰ কাহিনীয়ে সকলো ভাৰতীয়ৰ বাবে প্ৰেৰণা যোগায়, বিশেষকৈ উত্তৰ-পূবৰ ৰাজ্যসমূহৰ পৰা অহা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে। কেৱল যুদ্ধক্ষেত্ৰত নহয়, মানুহক দয়া আৰু সন্মানেৰে একত্ৰিত কৰাত যি সাহসৰ প্ৰয়োজন সেই কথা তেওঁ আমাক সোঁৱৰাই দিয়ে। তেওঁৰ জীৱন আৰু উত্তৰাধিকাৰীয়ে ভাৰতৰ ভাগ্য গঢ় দিয়া আৰু ইয়াৰ সীমা সুৰক্ষিত কৰাত উত্তৰ-পূবে লোৱা গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকাক উজ্জ্বল কৰি তুলিছে।


তথ্য সংগৃহীত

Disclaimer: The opinions expressed in this article are those of the author's. They do not purport to reflect the opinions or views of The Critical Script or its editor.

0 review
Ad

Related Comments

Newsletter!!!

Subscribe to our weekly Newsletter and stay tuned.