ভাৰতত প্ৰতিযোগিতামূলক পৰীক্ষাই বহু বছৰ ধৰি লাখ লাখ ছাত্র-ছাত্ৰীৰ ভৱিষ্যৎ নিৰ্ধাৰণ কৰি আহিছে। কিন্তু শেহতীয়া সময়ত প্ৰশ্নপত্ৰ জালিয়াতি আৰু পৰীক্ষাৰ অনিয়ম বাঢ়ি যোৱাৰ ফলত সমগ্ৰ শিক্ষা ব্যৱস্থাৰ ওপৰত বিশ্বাস কমি আহিছে।দেশৰ সৰ্ববৃহৎ চিকিৎসা প্ৰৱেশ পৰীক্ষা NEET-UG 2026 এতিয়া কেৱল পৰীক্ষা নহয় বৰঞ্চ সমগ্ৰ দেশতে চৰ্চাৰ প্ৰধান বিষয় হৈ পৰিছে। বিহাৰৰ পৰা আৰম্ভ হোৱা এই তদন্ত এতিয়া মহাৰাষ্ট্ৰ, ৰাজস্থান, দিল্লী, ঝাৰখণ্ড,কে ধৰি কেইবাখনো ৰাজ্যত উপস্থিত হৈছে। চিবিআইয়ে ধাৰাবাহিকভাৱে অভিযান চলাই আছে, জেৰা, ডিজিটেল প্ৰমাণ সংগ্ৰহ কৰি আছে। কেইবাটাও গ্ৰেপ্তাৰ হৈছে, কোটি কোটি মূল্যৰ লেনদেন পোহৰলৈ আহিছে, আৰু তদন্তকাৰী সংস্থাসমূহে এতিয়া এই সমগ্ৰ নেটৱৰ্কৰ প্ৰকৃত মাষ্টাৰমাইণ্ড কোন সেইটো নিৰ্ণয় কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছে।

বিশেষকৈ “Neet” পৰীক্ষাক কেন্দ্ৰ কৰি সৃষ্টি হোৱা বিতৰ্কই দেশজুৰি ছাত্র-ছাত্ৰী আৰু অভিভাৱকৰ মাজত গভীৰ ক্ষোভ আৰু হতাশাৰ সৃষ্টি কৰিছে।

চিবিআইয়ে এতিয়া মোবাইল ফোন, লেপটপ, হোৱাটছএপ চেট, টেলিগ্ৰাম গ্ৰুপ আৰু বেংকৰ লেনদেনৰ তদন্তও অব্যাহত ৰাখিছে। এই সংস্থাটোৱে ছ’চিয়েল মিডিয়া গ্ৰুপসমূহৰ ওপৰতো নিৰীক্ষণ কৰি আছে য’ত কথিত অনুমান কাগজ আৰু প্ৰশ্নকাকত শ্বেয়াৰ কৰা হৈছিল। পৰীক্ষা কেন্দ্ৰ, ছপা ব্যৱস্থা বা পৰিবহণ শৃংখলৰ লগত কোনো অন্তৰ্দৃষ্টিসম্পন্ন ব্যক্তি জড়িত আছিল নেকি সেয়াও তদন্তত চোৱাচিতা কৰা হৈছে।

তদন্তত এই কথাও পোহৰলৈ আহিছে যে কেইবাজনো ছাত্ৰ-ছাত্ৰী আৰু অভিভাৱকৰ সৈতে ৩০ লাখৰ পৰা ৫০ লাখ টকাৰ চুক্তি কৰা বুলি অভিযোগ উত্থাপন হৈছে। সূত্ৰ অনুসৰি একাংশ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ পৰা ২ লাখৰ পৰা ৫ লাখ টকাৰ এডভান্স পেমেণ্টো লোৱা হৈছিল। তদন্তকাৰী সংস্থাসমূহে সন্দেহ কৰিছে যে এইটো এটা সৰু গেং নহয় বৰঞ্চ সংগঠিত নেটৱৰ্ক হ’ব পাৰে।

বিহাৰৰ সাতজন অভিযুক্তক ৰিমাণ্ডত নিবলৈ সাজু হৈছে চিবিআই। ইয়াৰ ভিতৰত এম বি বি এছৰ ছাত্ৰ আৱাধেশ কুমাৰো আছে। এতিয়া তদন্তকাৰী সংস্থাটোৱে এই কাগজখন ক’ৰ পৰা আহিছে, কাক প্ৰেৰণ কৰা হৈছে, কোনজন ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক প্ৰেৰণ কৰা হৈছে সেই কথা নিৰ্ণয় কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিব।

ৰাজা বাবু নামেৰেও পৰিচিত উজ্জ্বল নামটোৱেই হৈছে সমগ্ৰ গোচৰটোত আটাইতকৈ চৰ্চিত ব্যক্তিত্ব। তদন্তকাৰী সংস্থাসমূহে সন্দেহ কৰিছে যে তেওঁ এই সমগ্ৰ নেটৱৰ্কৰ মাষ্টাৰমাইণ্ড হ’ব পাৰে। তেওঁক গ্ৰেপ্তাৰ কৰিবলৈ কেইবাটাও স্থানত অভিযান চলোৱা হৈছে।

বিভিন্ন অভিযোগ অনুসৰি পৰীক্ষাৰ আগতেই কিছু প্ৰশ্ন লিক হৈ পৰিছিল। তদন্তত এই সন্দেহ প্ৰকাশ পোৱাৰ পিছতে বিষয়টো সমগ্ৰ দেশজুৰি এক ডাঙৰ বিতৰ্কত পৰিণত হয়। বহু ছাত্র-ছাত্ৰীয়ে দাবী কৰে যে পৰীক্ষাৰ আগতেই কিছুমান বিশেষ লোকৰ হাতত প্ৰশ্নপত্ৰ আহি পৰিছিল।এই অভিযোগসমূহ উত্থাপন হোৱাৰ পিছত পৰীক্ষাৰ স্বচ্ছতা আৰু নিৰপেক্ষতা লৈ প্রশ্ন উঠিবলৈ আৰম্ভ কৰে। ফলত লাখ লাখ ছাত্র-ছাত্ৰীৰ ভবিষ্যৎ অনিশ্চয়তাৰ মাজত সোমাই পৰে।

এই পৰীক্ষাৰ বাবে বহু ছাত্র-ছাত্ৰীয়ে বছৰজুৰি দিন-ৰাতি পৰিশ্ৰম কৰে। বহু পৰিয়ালে সন্তানৰ বাবে নিজৰ সঞ্চয় খৰচ কৰে। কিন্তু এনে অনিয়মৰ খবৰ ওলাই অহাৰ পিছত বহু ছাত্র-ছাত্ৰীয়ে অনুভৱ কৰে যে তেওঁলোকৰ পৰিশ্ৰমৰ মূল্য দিয়া হোৱা নাই।

পৰীক্ষা বাতিল হোৱাৰ সম্ভাৱনাই বহুজনক মানসিকভাৱে ভাঙি পেলাইছে। পুনৰ পৰীক্ষা হ’ব নেকি, ফলাফল বৈধ থাকিব নেকি — এই সকলো চিন্তাই ছাত্র-ছাত্ৰীৰ ওপৰত অধিক চাপ সৃষ্টি কৰিছে।

২০২৪ চনৰ বিতৰ্কতো বিহাৰ আৰু ঝাৰখণ্ডৰ পৰা প্ৰশ্নপত্ৰ লিক হোৱাৰ অভিযোগ উঠিছিল। বিভিন্ন অভিযোগ অনুসৰি কিছুমান অভিযুক্ত পৰীক্ষাৰ্থীয়ে টকাৰ বিনিময়ত আগতেই প্ৰশ্নপত্ৰ লাভ কৰিছিল বুলি কোৱা হয়। পিছত বিষয়টো কেন্দ্ৰীয় তদন্ত সংস্থাৰ তদন্তলৈ যায়। তদন্তত এই কথাও সন্দেহ কৰা হয় যে প্ৰশ্নপত্ৰ সংৰক্ষণ কক্ষৰ সুৰক্ষা ব্যৱস্থা আৰু প্ৰশ্নপত্ৰ পৰিবহণ প্ৰক্ৰিয়াত বহু দুৰ্বলতা আছিল।

পৰীক্ষা পৰিচালনা সংস্থাৰ ওপৰত কিয় প্রশ্ন উঠিছে?

ৰাষ্ট্ৰীয় পৰীক্ষা পৰিচালনা সংস্থাৰ ওপৰত এতিয়া তীব্ৰ সমালোচনা চলি আছে। বহুতে কয় যে এনে ডাঙৰ দেশজোৰা পৰীক্ষাৰ বাবে অধিক শক্তিশালী সুৰক্ষা ব্যৱস্থা থকাটো অত্যন্ত প্ৰয়োজনীয় আছিল।কেৱল “Neet” নহয়, বিগত কেইবছৰতো বহু ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ পৰীক্ষা কাৰিকৰী ত্ৰুটি, প্ৰশ্নপত্ৰ লিক আৰু পৰিচালনাগত ব্যৰ্থতাৰ বাবে বিতৰ্কত পৰিছে।বিশেষজ্ঞসকলে এতিয়া সম্পূৰ্ণ কম্পিউটাৰভিত্তিক পৰীক্ষা ব্যৱস্থা, অধিক শক্তিশালী সংখ্যাগত সুৰক্ষা আৰু কঠোৰ জবাবদিহিতাৰ দাবী জনাইছে।

আটাইতকৈ বেছি ক্ষতি কাৰ?

আটাইতকৈ বেছি ক্ষতি পৰিশ্ৰমী ছাত্র-ছাত্ৰীৰ, যিসকলে নিজৰ সপোন পূৰণৰ বাবে কঠোৰ পৰিশ্ৰম কৰিছে। যেতিয়া প্ৰশ্নপত্ৰ লিক হয়, তেতিয়া কেৱল এটা পৰীক্ষাই নষ্ট নহয় , ছাত্র-ছাত্ৰীৰ আত্মবিশ্বাসো ভাঙি যায়। যদি ছাত্র-ছাত্ৰীয়ে অনুভৱ কৰে যে পৰিশ্ৰমতকৈ অনিয়ম বেছি শক্তিশালী, তেন্তে সেয়া সমাজৰ বাবে এক অতি চিন্তাজনক সংকেত। এতিয়া সময় আহি পৰিছে কঠোৰ সংস্কাৰ, স্বচ্ছতা আৰু জবাবদিহিতাৰ। ছাত্র-ছাত্ৰীৰ বিশ্বাস পুনৰ ঘূৰাই আনিবলৈ শিক্ষা ব্যৱস্থাক অধিক নিৰপেক্ষ আৰু সুৰক্ষিত কৰা অতি প্ৰয়োজনীয়।

পৰীক্ষাৰ বাবে এটা কাৰিকৰী দল অতি প্ৰয়োজনীয়। চিবিএছইৰ প্ৰাক্তন সঞ্চালক অশোক গাংগুলীয়ে কয় যে ইমান বৃহৎ পৰিসৰত পেছাদাৰী পৰীক্ষা অনুষ্ঠিত কৰাটো এটা কাৰিকৰী কাম। ইয়াৰ বাবে দক্ষতা, কাৰিকৰী জ্ঞান, আৰু অভিজ্ঞতাৰ প্ৰয়োজন, অৰ্থাৎ ইয়াক এটা পেছাদাৰী সংস্থাই চম্ভালিব লাগে, সেয়া এনটিএ হওক বা আন সংস্থাই হওক। তদুপৰি এই সংস্থাটোত ডেপুটেচনতকৈ স্থায়ী বিশেষজ্ঞ দল থাকিব লাগে। চিবিএছইয়ে যেতিয়া নীট আৰু জেইই চলাইছিল, তেতিয়া সেইবোৰক পৃথক পৃথক ডেউকাৰ দ্বাৰা চম্ভালিছিল, সাধাৰণ মূৰৰ সৈতে কিন্তু পৃথক জনশক্তিৰে। এইবোৰ দিশৰ ওপৰত আলোচনা কৰি সঠিক দল গঠন হ’লে প্ৰৱেশৰ পথ মসৃণ হ’ব আৰু ব্যৱস্থাটোৰ প্ৰতি মানুহৰ আস্থা বাঢ়িব।

কিন্তু একেৰাহে এনে বিতৰ্ক আৰু অনিয়ম ঘটি থকাৰ ফলত এতিয়া এটা ডাঙৰ প্রশ্ন উঠিছে, ভাৰতৰ পৰীক্ষা ব্যৱস্থা আচলতে কিমান সুৰক্ষিত?